[GeriDon]
[DersOgretimPlani]
| [DersinKodu] | [DersinAdi] | [DersinTuru] | [Yil] | [YariYil] | [Ects] |
|---|---|---|---|---|---|
| 130300107110 | PREHİSTORYA - I | Seçmeli Ders Grubu | 4 | 7 | 3,00 |
[DersinSeviyesi]
[Lisans]
[DersDili]
Türkçe
[DersinAmaci]
Öğrencilere Orta Asya'nın Paleolitik Çağ'dan Demir Çağı'na kadar uzanan prehistorik dönemini, bölgede gelişen özgün kültür merkezlerini (Anav, Afanasyevo, Andronova vb.) ve bu kültürlerin çevre bölgelerle (Anadolu, Yakın Doğu, Çin) olan ilişkilerini öğretmek.
[DersiVerenGorevli]
Dr. Öğretim Üyesi Türkan ARIK
[OgrenmeCiktilari]
| 1 | Prehistorya bilimi ile ilgili genel bilgi sahibi olabilirler. |
| 2 | İlk insanların yaşam biçimin kültürlerini ve düşünce yapılarını anlayabilirler. |
| 3 | Tarih öncesi toplulukların gündelik yaşamları ile ilgili bilgi sahibi olabilirler. |
| 4 | Kazı sonucunda elde edilen verileri değerlendirebilirler |
| 5 | Arkeolojik verileri değerlendirebilir ve diğer bölge buluntuları ile karşılaştıra bilirler |
| 6 | Tarihöncesi dönemleri kavrayabilir ve çıkarımlarda bulunabilirler |
| 7 | Orta Asya'nın dünya tarihindeki yerini öğrenebilirler. |
[OgrenimTuru]
Birinci Öğretim
[DersOnKosulu]
Yok
[OnerilenDigerHususlar]
Ders, projeksiyon cihazı ve harita gibi teknik araçlarla da desteklenir. Diğer kurum ve kuruluşlardaki benzer çalışmalar incelenecek ve öğrencilerin en son bilgi ve yöntemlerle yetişmesi sağlanacaktır.
[DersinIcerigi]
Yazının icadından önceki dönemlerden başlayarak erken demir çağına kadar uzanan süreçte Avrasya bozkırları, Altaylar, Türkmenistan ve Maveraünnehir bölgelerindeki insan yaşamını, yerleşim modellerini ve materyal kültürleri inceler
[HaftalikDersIcerigi]
| [Hafta] | [Teorik] | [Uygulama] | [Laboratuvar] |
|---|---|---|---|
| 1 | Giriş ve Metodoloji: Orta Asya coğrafyasının sınırları, iklimsel özellikleri, prehistorik dönem tanımları ve araştırma tarihçesi. | okuma, anlatım, tartışma | |
| 2 | Alt Paleolitik Dönem: Orta Asya'daki ilk insan izleri, Pleistosen dönemi çevre şartları ve taş alet teknolojileri. | okuma, anlatım, tartışma | |
| 3 | Orta ve Üst Paleolitik Dönem: Bölgedeki Neanderthal ve Homo Sapiens buluntuları (Denisova Mağarası ve önemi), avcı-toplayıcı topluluklar. | okuma, anlatım, tartışma | |
| 4 | Mezolitik ve Epipaleolitik Dönem: İklim krizi sonrası değişen yaşam stratejileri, mikrolit alet teknolojisi ve bölgesel yerleşimler. | okuma, anlatım, tartışma | |
| 5 | Neolitik Çağ ve Neolitikleşme: Orta Asya'da yerleşik hayata geçiş çabaları, hayvancılık ve tarımın başlaması (Kelteminar Kültürü). | okuma, anlatım, tartışma | |
| 6 | Kalkolitik Çağ ve İlk Madencilik: Bakırın işlenmeye başlaması, tarım toplumlarının gelişimi ve Anav Kültürü (Batı Türkistan). | okuma, anlatım, tartışma | |
| 7 | Ara sınav | okuma, anlatım, tartışma | |
| 8 | Erken Tunç Çağı ve Altaylar: Afanasyevo Kültürü; Türklerin en eski kültür merkezi olarak kabul edilen bu yapının özellikleri ve yayılımı. | Okuma, Anlatım, tartışma | |
| 9 | Gelişmiş Tunç Çağı: Andronova Kültürü; geniş coğrafyalara yayılması, atın evcilleştirilmesi ve savaş arabalarının kullanımı. | okuma, anlatım, tartışma | |
| 10 | Gelişmiş Tunç Çağı: Andronova Kültürü; geniş coğrafyalara yayılması, atın evcilleştirilmesi ve savaş arabalarının kullanımı. | okuma, anlatım, tartışma | |
| 11 | Demir Çağına Geçiş: Tagar (ve Pazyryk) Kültürleri; tunçtan demire geçiş, kurgan mimarisi, gelişmiş hayvan üsluplu sanat ögeleri. | okuma, anlatım, tartışma | |
| 12 | Bozkır Göçebeliği ve Sosyal Yapı: Orta Asya prehistoryasında atlı göçebe (pastoral nomadizm) yaşam tarzının kurumsallaşması ve savaşçı topluluklar | okuma, anlatım, tartışma | |
| 13 | Bölgesel İlişkiler ve Ticaret: Orta Asya prehistorik kültürlerinin Çin, Avrasya bozkırları, Yakın Doğu ve Anadolu ile kurduğu ticari/kültürel bağlar. | okuma, anlatım, tartışma | |
| 14 | Genel değerlendirme | okuma, anlatım, tartışma |
[DersKitabi]
Ögel, B. (2014). İslamiyet’ten Önce Türk Kültür Tarihi: Orta Asya Kaynak ve Buluntularına Göre (9. Basım). Ankara: Türk Tarih Kurumu Yayınları. Taşağıl A. (2014). Kök Tengri’nin Çocukları: Avrasya Bozkırlarında İslam Öncesi Türk İlleri (1. Basım). İstanbul: Bilge Kültür Sanat. Golden, P. B. (2002). Türk Halkları Tarihine Giriş: Orta Asya ve Doğu Avrupa’da Ortaçağ ve Erken Modern Çağda Türk İlleri ve Boylarının Oluşumu (Çev. E. Çapan). Ankara: Karavan Yayınları. Grousset, R. (2011). Bozkır İmparatorluğu: Attila, Cengiz Han, Timur (Çev. M. R. Uzmen). İstanbul: Ötüken Neşriyat. Çirkin, S. (2019). Güney Sibirya Arkeolojisi ve Şamanizm. İstanbul: Yapı Kredi Yayınları. Memiş, E. (2015). Eskiçağ’da Türkler. Bursa: Ekin Basım Yayın Dağıtım.
[PlanlananYontemler]
Düz anlatım : Bilginin doğrudan öğretmen tarafından aktarılması. Soru-cevap: Öğrencileri derse katmak ve anlamalarını kontrol etmek için. Tartışma / Beyin fırtınası: Fikir üretme ve ortak akıl yürütme.
[Degerlendirme]
| Yarıyıl (Yıl) İçi Etkinlikleri | [Adet] | [Deger] |
|---|---|---|
| Ara Sınav | 1 | 100 |
| [Toplam] | 100 | |
| Yarıyıl (Yıl) Sonu Etkinlikleri | [Adet] | [Deger] |
| Final Sınavı | 1 | 100 |
| [Toplam] | 100 | |
| Yarıyıl (Yıl) İçi Etkinlikleri | 40 | |
| Yarıyıl (Yıl) Sonu Etkinlikleri | 60 | |
[StajDurumu]
Yok
[IsYukuHesaplamasi]
| [Etkinlikler] | [Sayisi] | [Suresi] | [ToplamIsYuku] |
|---|---|---|---|
| Ara Sınav | 1 | 1 | 1 |
| Final Sınavı | 1 | 2 | 2 |
| Derse Katılım | 13 | 2 | 26 |
| Bireysel Çalışma | 14 | 2 | 28 |
| Ara Sınav İçin Bireysel Çalışma | 1 | 9 | 9 |
| Final Sınavı içiin Bireysel Çalışma | 1 | 10 | 10 |
| Okuma | 7 | 2 | 14 |
| [ToplamIsYuku] | 90 | ||
[PCOCIliskisi]
| [PC] 1 | [PC] 2 | [PC] 3 | [PC] 4 | [PC] 5 | [PC] 6 | [PC] 7 | [PC] 8 | [PC] 9 | [PC] 10 | [PC] 11 | [PC] 12 | [PC] 13 | |
| [OC] 1 | 4 | 4 | 4 | 4 | 3 | 3 | 3 | 3 | 3 | 3 | 3 | 3 | 3 |
| [OC] 2 | 3 | 3 | 3 | 4 | 3 | 4 | 3 | 4 | 3 | 3 | 3 | 4 | 3 |
| [OC] 3 | 4 | 4 | 2 | 3 | 4 | 4 | 2 | 3 | 3 | 3 | 3 | 4 | 3 |
| [OC] 4 | 2 | 3 | 3 | 3 | 3 | 4 | 4 | 2 | 3 | 3 | 3 | 3 | 3 |
| [OC] 5 | 3 | 4 | 3 | 4 | 3 | 3 | 3 | 4 | 4 | 3 | 3 | 3 | 3 |
| [OC] 6 | 3 | 4 | 3 | 3 | 3 | 3 | 3 | 4 | 2 | 3 | 4 | 3 | 3 |
| [OC] 7 | 3 | 3 | 3 | 3 | 3 | 3 | 3 | 4 | 3 | 3 | 4 | 3 | 3 |
[PCOCAciklama]