[GeriDon]

[DersOgretimPlani]

[DersinKodu] [DersinAdi] [DersinTuru] [Yil] [YariYil] [Ects]
İŞL24307 ŞİRKETLER MUHASEBESİ Seçmeli Ders Grubu 2 3 6,00

[DersinSeviyesi]

[Lisans]

[DersDili]

Türkçe

[DersinAmaci]

Bu ders, Türkiye'de faaliyet gösteren başlıca şirket türlerinin — anonim şirket, limited şirket, şahıs şirketi, komandit şirket ve kooperatifler dahil — kuruluş aşamasından tasfiyesine kadar muhasebe uygulamalarını kapsamlı biçimde ele almaktadır. Ders; Türk Ticaret Kanunu (TTK 2011), Vergi Usul Kanunu (VUK), Türkiye Muhasebe Standartları (TMS/TFRS), Türkiye Finansal Raporlama Standartları ve Kamu Gözetimi, Muhasebe ve Denetim Standartları Kurumu (KGK) düzenlemeleri çerçevesinde yürütülmektedir.

[DersiVerenGorevli]

Doç.Dr. Leyla AKGÜN

[OgrenmeCiktilari]

1 Türk hukuku çerçevesinde şirket türlerini, kuruluş koşullarını ve organlarını açıklar. [Anlama]
2 Şirket kuruluş, sermaye artırımı ve azaltımı ile tasfiye işlemlerine ilişkin muhasebe yevmiye kayıtlarını doğru biçimde yapar. [Uygulama]
3 Türkiye Muhasebe Standartları (TMS/TFRS) kapsamında öz kaynak değişim tablosunu ve şirket bazlı finansal tabloları hazırlar. [Uygulama]
4 Anonim ve limited şirketlerde kâr dağıtım tablolarını hazırlar ve yasal yedek akçe ayrımlarını hesaplar. [Uygulama / Analiz]
5 Şirket birleşme, devir ve bölünme işlemlerini muhasebe standartları açısından karşılaştırmalı olarak analiz eder. [Analiz]
6 Gerçek şirket vakalarını inceler; muhasebe hatalarını ve usulsüzlüklerini tespit ederek düzeltme kaydı önerir. [Değerlendirme]
7 Farklı şirket yapılarının finansal tablolarını okuyarak yatırımcı, alacaklı ve yönetim bakış açısından yorumlar. [Analiz / Değerlendirme]
8 Şirket muhasebesi uygulamalarını mesleki etik ilkeleri ve muhasebe standartlarına uyum açısından değerlendirir. [Değerlendirme]

[OgrenimTuru]

Birinci Öğretim

[DersOnKosulu]

Yok

[OnerilenDigerHususlar]

Yok

[DersinIcerigi]

Ders kapsamında Şirketler Muhasebesine Giriş ve Hukuki Çerçeve; Anonim Şirketin Kuruluşu ve Muhasebesi; Limited Şirket ve Diğer Şirket Türlerinin Kuruluş Muhasebesi; Sermaye Artırımı: Yöntemler ve Muhasebe Kayıtları; Sermaye Azaltımı ve Öz Kaynak Değişimleri; Kâr Dağıtımı: Yasal Çerçeve ve Muhasebe Uygulamaları; Yedek Akçeler, Fonlar ve Öz Kaynak Kalemleri; Şirket Birleşmeleri: Devralma ve Yeni Kuruluş Yöntemi; Şirket Bölünmesi ve Tür Değiştirme; Şirket Devri, Hisse Devri ve Yatırımların Muhasebesi; Tasfiye ve İflas Muhasebesi; Konsolide Finansal Tablolara Giriş ve Vaka Çalışması ve Şirketler Muhasebesinde Meslek Etiği konuları ele alınır.

[HaftalikDersIcerigi]

[Hafta] [Teorik] [Uygulama] [Laboratuvar]
1 Ders tanıtımı, izlence ve değerlendirme ölçütlerinin açıklanması; Şirketler Muhasebesine Giriş ve Hukuki Çerçeve — Türk Ticaret Kanunu (TTK 2011) kapsamında şirket tanımı ve sınıflandırması; Şahıs şirketleri (kollektif, komandit) ve sermaye şirketleri (anonim, limited, sermayesi paylara bölünmüş komandit); Muhasebe standartları ekosistemi: VUK, TMS, TFRS, BOBI FRS, KGK düzenlemeleri; Şirketler muhasebesinin genel muhasebeden farkları. Oryantasyon; ders anlatımı; soru-cevap x
2 Anonim Şirketin Kuruluşu ve Muhasebesi — Anonim şirkette sermaye taahhüdü ve ödenmesi (nakdi ve ayni sermaye); Kuruluş giderlerinin muhasebeleştirilmesi; Pay senetleri türleri (nama, hamiline; adi, imtiyazlı); Kuruluş yevmiye kayıtları ve büyük deftere aktarım. Ders anlatımı; çözümlü örnek ve sınıf içi alıştırma x
3 Limited Şirket ve Diğer Şirket Türlerinin Kuruluş Muhasebesi — Limited şirkette esas sermaye payı ve taahhüt muhasebesi; Kollektif ve komandit şirketlerde ortaklar cari hesabı kullanımı; Şirket türleri arasındaki muhasebe farklılıklarının karşılaştırmalı analizi; Kooperatiflerin kuruluş esasları ve muhasebe özellikleri. Ders anlatımı; çözümlü örnek ve sınıf içi alıştırma x
4 Sermaye Artırımı: Yöntemler ve Muhasebe Kayıtları — İç kaynaklardan artırım: yedek akçe, dağıtılmamış kâr, yeniden değerleme fonunun sermayeye eklenmesi; Dış kaynaklardan artırım: rüçhan hakkı kullanımı, bedelli ve bedelsiz pay ihracı; Hisse senedi ihraç primlerinin muhasebeleştirilmesi; Pratik örnek çözümleri: iç ve dış kaynak artırımı yevmiye kayıtları. Ders anlatımı; çözümlü örnek ve sınıf içi alıştırma x
5 Sermaye Azaltımı ve Öz Kaynak Değişimleri — Zararın öz sermayeden karşılanması amacıyla sermaye azaltımı; İtibarî değerin düşürülmesi ve pay iptali yolları; Hazine payları (geri satın alınan paylar) muhasebesi: TMS 32 çerçevesi; Sermaye azaltımının finansal tablolara yansıması ve açıklama yükümlülükleri. Ders anlatımı; çözümlü örnek ve sınıf içi alıştırma; ev ödevi x
6 Kâr Dağıtımı: Yasal Çerçeve ve Muhasebe Uygulamaları — TTK kapsamında kâr dağıtım sırası ve yasal yedek akçe ayrım oranları; Birinci ve ikinci tertip yasal yedek akçeler; Temettü (kâr payı) hesaplama: nakit ve hisse senedi temettüsü; Kâr dağıtım tablosu hazırlama ve yevmiye kayıtları; Kurumlar vergisi ve stopaj etkileri. Ders anlatımı; çözümlü örnek ve sınıf içi alıştırma x
7 Yedek Akçeler, Fonlar ve Öz Kaynak Kalemleri — Yasal, olağanüstü ve isteğe bağlı yedek akçeler arasındaki farklar; Sermaye düzeltmesi olumlu/olumsuz farkları (enflasyon muhasebesi bağlamı); Öz kaynak değişim tablosu (TMS 1 kapsamı): yapısı ve hazırlanması; Diğer kapsamlı gelir unsurlarının öz kaynak üzerindeki etkileri. Ders anlatımı; çözümlü örnek ve sınıf içi alıştırma x
8 x Ara sınav x
9 Şirket Birleşmeleri: Devralma ve Yeni Kuruluş Yöntemi — TTK 136-158. maddeler: şirket birleşmesinin hukuki çerçevesi; TFRS 3 İşletme Birleşmeleri standardının temel ilkeleri; Satın alma yöntemi (acquisition method): tanımlanabilir varlık ve yükümlülüklerin tespiti; Şerefiye (goodwill) hesaplanması ve muhasebeleştirilmesi; Birleşme yevmiye kayıtları ve örnekler. Ders anlatımı; çözümlü örnek ve sınıf içi alıştırma x
10 Şirket Bölünmesi ve Tür Değiştirme — Tam ve kısmi bölünme: kavram, farklar ve hukuki süreç (TTK 159-179); Bölünmede defter değerleri ve gerçeğe uygun değer seçimi; Bölünme muhasebesi: devreden ve devralan şirketlerin kayıtları; Tür değiştirme (dönüşüm) işlemlerinde muhasebe sürekliliği; Vergisel açıdan kurumlar vergisi istisnaları (KVK Md. 19-20). Ders anlatımı; çözümlü örnek ve sınıf içi alıştırma x
11 Şirket Devri, Hisse Devri ve Yatırımların Muhasebesi — İştirak ve bağlı ortaklık ayrımı: TMS 27, TMS 28, TFRS 10 çerçevesi; Öz kaynak yöntemi (equity method) ile iştirake yatırımın izlenmesi; Hisse senetlerinin alımı, satımı ve değer düşüklüğü kayıtları; Kısmî hisse devirlerinde kontrolün kaybı ve kazanılması. Ders anlatımı; çözümlü örnek ve sınıf içi alıştırma x
12 Tasfiye ve İflas Muhasebesi — TTK kapsamında şirket sona erme halleri ve tasfiye başlangıcı; Tasfiye bilançosunun hazırlanması; Tasfiye döneminde varlık satışları, alacak tahsilatları ve borç ödemeleri; Tasfiye payının ortaklara dağıtımı ve kapanış kayıtları; İflas halinde muhasebe farklılıkları ve iflasa özgü tablolar. Ders anlatımı; çözümlü örnek ve sınıf içi alıştırma; quiz x
13 Konsolide Finansal Tablolara Giriş — Kontrol kavramı ve konsolidasyon kapsamının belirlenmesi (TFRS 10); Konsolidasyon düzeltme kayıtları: grup içi işlemlerin elimine edilmesi; Azınlık payları (kontrol gücü olmayan paylar) muhasebesi; Konsolide bilanço ve gelir tablosunun basit örnekle oluşturulması. Ders anlatımı; çözümlü örnek ve sınıf içi alıştırma x
14 Vaka Çalışması ve Şirketler Muhasebesinde Meslek Etiği — Gerçek bir şirketin yıllık raporu üzerinden öz kaynak ve birleşme işlemlerinin bütünleşik analizi; muhasebe hileleri ve yaratıcı muhasebe uygulamalarının tespiti; meslek etiği: IFAC Etik Kuralları ve TÜRMOB mesleki ilkeler; dönem boyunca işlenen konuların bütünleştirilmesi. Ders anlatımı; çözümlü örnek ve sınıf içi alıştırma x
15 x Final sınavı x

[DersKitabi]

Sevilengül, O. (2020). Genel Muhasebe (19. baskı). Gazi Kitabevi. ISBN 9786257855426. https://www.gazikitabevi.com.tr/genel-muhasebe-prof.-dr.-orhan-sevilengul

[PlanlananYontemler]

Anlatım; Çözümlü örnek ve alıştırma.

[Degerlendirme]

Yarıyıl (Yıl) İçi Etkinlikleri [Adet] [Deger]
Ara Sınav 1 70
Derse Katılım 14 15
Ev Ödevi 1 15
[Toplam] 100
Yarıyıl (Yıl) Sonu Etkinlikleri [Adet] [Deger]
Final Sınavı 1 70
Quiz 1 30
[Toplam] 100
Yarıyıl (Yıl) İçi Etkinlikleri 40
Yarıyıl (Yıl) Sonu Etkinlikleri 60

[StajDurumu]

Yok

[IsYukuHesaplamasi]

[Etkinlikler] [Sayisi] [Suresi] [ToplamIsYuku]
Ara Sınav 1 1 1
Final Sınavı 1 1 1
Quiz 1 3 3
Derse Katılım 14 3 42
Ara Sınav İçin Bireysel Çalışma 6 10 60
Final Sınavı içiin Bireysel Çalışma 7 10 70
Ev Ödevi 1 3 3
[ToplamIsYuku] 180

[PCOCIliskisi]

[PC] 1 [PC] 2 [PC] 3 [PC] 4 [PC] 5 [PC] 6 [PC] 7 [PC] 8 [PC] 9 [PC] 10 [PC] 11
[OC] 1 3
[OC] 2 5
[OC] 3 5
[OC] 4 4 2
[OC] 5 4
[OC] 6 4
[OC] 7 4
[OC] 8 4 4
[PCOCAciklama]