[GeriDon]

[DersOgretimPlani]

[DersinKodu] [DersinAdi] [DersinTuru] [Yil] [YariYil] [Ects]
LOJ24506 ULUSLARARASI TİCARET Seçmeli Ders Grubu 3 5 6,00

[DersinSeviyesi]

[Lisans]

[DersDili]

Türkçe

[DersinAmaci]

Bu ders, öğrencilere uluslararası ticaretin teorik temellerini, kurumsal yapısını ve operasyonel boyutlarını bütüncül bir perspektiften kavratmayı amaçlamaktadır. Ders kapsamında; uluslararası ticaret teorileri (karşılaştırmalı üstünlük, faktör donanımı, yeni ticaret teorileri), dünya ticaret sisteminin tarihsel gelişimi, ticaret politikası araçları (tarife, kota, sübvansiyon ve teknik engeller), çok taraflı ve bölgesel ticaret anlaşmaları, uluslararası ödeme yöntemleri, dış ticaret finansmanı ve lojistik yönetimiyle kesişen konular ele alınmaktadır.

[DersiVerenGorevli]

Dr. Öğr. Ü. Mehmet Sinay

[OgrenmeCiktilari]

1 Uluslararası ticaretin temel kavramlarını, tarihsel gelişimini ve teorik altyapısını (mutlak üstünlük, karşılaştırmalı üstünlük, Heckscher-Ohlin modeli) tanımlar ve açıklar. [Hatırlama / Anlama]
2 Dünya Ticaret Örgütü (DTÖ) başta olmak üzere uluslararası ticaretin kurumsal çerçevesini ve bölgesel ticaret bloklarını karşılaştırmalı biçimde açıklar; somut örnekler üzerinden yorumlar. [Anlama / Uygulama]
3 Tarife, kota, sübvansiyon ve teknik ticaret engelleri gibi ticaret politikası araçlarının ekonomik etkilerini analiz eder ve ülke politikalarıyla ilişkilendirir. [Uygulama / Analiz]
4 Incoterms kurallarını, ihracat-ithalat belgelerini ve gümrük prosedürlerini gerçek ticaret senaryolarına uygular; sorumluluk dağılımlarını analiz eder. [Uygulama / Analiz]
5 Akreditif, vesaik mukabili ve açık hesap gibi uluslararası ödeme yöntemlerini risk ve maliyet boyutuyla analiz eder; uygun ödeme yöntemini seçmek için gerekçeli değerlendirme yapar. [Analiz / Değerlendirme]
6 Uluslararası taşımacılık modlarını ve lojistik hizmet sağlayıcılarının rolünü dış ticaret operasyonları bağlamında değerlendirir; maliyet-etkinlik ilişkisini tartışır. [Analiz / Değerlendirme]
7 Güncel küresel ticaret sorunlarını (ticaret savaşları, tedarik zinciri kesintileri, sürdürülebilir ticaret) eleştirel bir perspektiften değerlendirir. [Değerlendirme]
8 Bir ülke veya sektörün dış ticaret stratejisini lojistik, finansman ve risk boyutlarıyla değerlendirir ve iyileştirme önerilerini gerekçelendirir. [Değerlendirme]

[OgrenimTuru]

Birinci Öğretim

[DersOnKosulu]

Yok

[OnerilenDigerHususlar]

Yok

[DersinIcerigi]

Ders kapsamında Uluslararası Ticarete Giriş: Kavramlar ve Tarihsel Arka Plan; Klasik Ticaret Teorileri I: Mutlak ve Karşılaştırmalı Üstünlük; Klasik Ticaret Teorileri II: Faktör Donanımı ve Modern Yaklaşımlar; Uluslararası Ticaretin Kurumsal Çerçevesi: DTÖ ve Öncesi; Bölgesel Ticaret Anlaşmaları ve Entegrasyon Düzeyleri; Ticaret Politikası Araçları I: Tarife ve Tarife Dışı Engeller; Ticaret Politikası Araçları II: Sübvansiyonlar, Dampingler ve Koruyucu Politikalar; Uluslararası Ödeme Yöntemleri; Dış Ticaretin Finansmanı ve Kur Riski Yönetimi; Incoterms ve Uluslararası Ticaret Belgeleri; Gümrük Prosedürleri ve Dış Ticaret Mevzuatı; Uluslararası Taşımacılık ve Lojistik ve Küresel Ticaret Sorunları ve Sürdürülebilir Ticaret konuları ele alınır.

[HaftalikDersIcerigi]

[Hafta] [Teorik] [Uygulama] [Laboratuvar]
1 Ders tanıtımı, izlence ve değerlendirme ölçütlerinin açıklanması; Uluslararası Ticarete Giriş: Kavramlar ve Tarihsel Arka Plan — Uluslararası ticaretin tanımı ve önemi; dünya ticaret hacminin tarihsel seyri; küreselleşme ve ticaret ilişkisi; lojistik yönetimi perspektifinden uluslararası ticaret. Oryantasyon; ders anlatımı; sınıf içi tartışma x
2 Klasik Ticaret Teorileri I: Mutlak ve Karşılaştırmalı Üstünlük — Adam Smith'in mutlak üstünlük teorisi; David Ricardo'nun karşılaştırmalı üstünlük modeli; fırsat maliyeti kavramı; teorinin sınırlılıkları. Ders anlatımı; çözümlü örnek ve sınıf içi alıştırma x
3 Klasik Ticaret Teorileri II: Faktör Donanımı ve Modern Yaklaşımlar — Heckscher-Ohlin modeli; Leontief paradoksu; Yeni Ticaret Teorisi (Krugman); Elmas Modeli (Porter); teknoloji ve ticaret ilişkisi. Ders anlatımı; örnek olay incelemesi ve sınıf içi tartışma x
4 Uluslararası Ticaretin Kurumsal Çerçevesi: DTÖ ve Öncesi — GATT'tan DTÖ'ye tarihsel dönüşüm; DTÖ'nün yapısı, işlevleri ve temel ilkeleri (MFN, ulusal muamele); uyuşmazlık çözüm mekanizması; güncel DTÖ tartışmaları. Ders anlatımı; örnek olay incelemesi ve sınıf içi tartışma x
5 Bölgesel Ticaret Anlaşmaları ve Entegrasyon Düzeyleri — Serbest ticaret bölgesi, gümrük birliği, ortak pazar ve ekonomik birlik; Türkiye–AB Gümrük Birliği; RCEP, NAFTA/USMCA gibi güncel anlaşmalar; ticaret yaratma ve ticaret saptırma etkileri. Ders anlatımı; örnek olay incelemesi ve sınıf içi tartışma; ev ödevi x
6 Ticaret Politikası Araçları I: Tarife ve Tarife Dışı Engeller — Tarife türleri (ad valorem, spesifik, bileşik); tarifelerin fiyat ve refah etkileri; kota, gönüllü ihracat kısıtlamaları; teknik engeller (TBT, SPS anlaşmaları). Ders anlatımı; çözümlü örnek ve sınıf içi alıştırma x
7 Ticaret Politikası Araçları II: Sübvansiyonlar, Damping ve Koruyucu Politikalar — İhracat sübvansiyonları ve etkileri; damping ve anti-damping uygulamaları; telafi edici vergiler; bebek endüstri argümanı; stratejik ticaret politikası. Ders anlatımı; örnek olay incelemesi ve sınıf içi tartışma x
8 x Ara sınav x
9 Uluslararası Ödeme Yöntemleri — Akreditif (Letter of Credit) türleri ve işleyişi; vesaik mukabili; mal mukabili; peşin ödeme; açık hesap; ödeme yöntemlerinin risk ve maliyet karşılaştırması. Ders anlatımı; örnek olay incelemesi ve sınıf içi tartışma x
10 Dış Ticaretin Finansmanı ve Kur Riski Yönetimi — İhracat ve ithalat finansman araçları; faktoring ve forfaiting; Eximbank kredileri; döviz kuru riski; forward, futures ve opsiyon sözleşmeleri; riskten korunma stratejileri. Ders anlatımı; çözümlü örnek ve sınıf içi alıştırma x
11 Incoterms ve Uluslararası Ticaret Belgeleri — Incoterms 2020 kuralları ve sınıflandırması (E, F, C, D grupları); sorumluluk ve risk devrinin analizi; konşimento, menşe şahadetnamesi, ATR ve EUR.1 belgeleri; proforma ve ticari fatura. Ders anlatımı; sınıf içi uygulama x
12 Gümrük Prosedürleri ve Dış Ticaret Mevzuatı — Türkiye gümrük mevzuatı ve AB uyumu; gümrük rejimleri (serbest dolaşıma giriş, transit, antrepo, geçici kabul); gümrük değeri tespiti; gümrük beyannamesi süreci; yetkilendirilmiş yükümlü statüsü (YYS/AEO). Ders anlatımı; mevzuat incelemesi ve sınıf içi tartışma; quiz x
13 Uluslararası Taşımacılık ve Lojistik — Taşımacılık modlarının karşılaştırması (denizyolu, havayolu, karayolu, demiryolu, intermodal); fiyatlandırma ve belgeler; uluslararası taşımacılık sözleşmeleri (CMR, CIM, Hague-Visby Kuralları); 3PL ve 4PL hizmet sağlayıcıları; liman ve terminal yönetimi. Ders anlatımı; örnek olay incelemesi ve sınıf içi tartışma x
14 Küresel Ticaret Sorunları ve Sürdürülebilir Ticaret — ABD–Çin ticaret savaşları ve yansımaları; COVID-19 sonrası tedarik zinciri yeniden yapılanması; nearshoring ve friendshoring kavramları; Karbon Sınırda Düzenleme Mekanizması (CBAM); sürdürülebilir ticaret ilkeleri ve ESG entegrasyonu. Ders anlatımı; örnek olay incelemesi ve sınıf içi tartışma x
15 x Final Sınavı x

[DersKitabi]

Krugman, P., Obstfeld, M., & Melitz, M. (2022). International Economics: Theory and Policy (12. Baskı). Pearson. Carbaugh, R. J. (2023). International Economics (17. Baskı). Cengage Learning. Seyidoğlu, H. (2017). Uluslararası İktisat: Teori, Politika ve Uygulama (21. Baskı). Güzem Can Yayınları.

[PlanlananYontemler]

Anlatım; Soru-cevap; Örnek uygulama ve alıştırma; Vaka analizi; Grup tartışması.

[Degerlendirme]

Yarıyıl (Yıl) İçi Etkinlikleri [Adet] [Deger]
Ara Sınav 1 70
Derse Katılım 14 15
Ev Ödevi 1 15
[Toplam] 100
Yarıyıl (Yıl) Sonu Etkinlikleri [Adet] [Deger]
Final Sınavı 1 70
Quiz 1 30
[Toplam] 100
Yarıyıl (Yıl) İçi Etkinlikleri 40
Yarıyıl (Yıl) Sonu Etkinlikleri 60

[StajDurumu]

Yok

[IsYukuHesaplamasi]

[Etkinlikler] [Sayisi] [Suresi] [ToplamIsYuku]
Ara Sınav 1 1 1
Final Sınavı 1 1 1
Quiz 1 3 3
Derse Katılım 14 3 42
Ara Sınav İçin Bireysel Çalışma 6 10 60
Final Sınavı içiin Bireysel Çalışma 7 10 70
Ev Ödevi 1 3 3
[ToplamIsYuku] 180

[PCOCIliskisi]

[PC] 1 [PC] 2 [PC] 3 [PC] 4 [PC] 5 [PC] 6 [PC] 7 [PC] 8 [PC] 9 [PC] 10 [PC] 11
[OC] 1 3
[OC] 2 2
[OC] 3 5
[OC] 4 5 3 2
[OC] 5 5 3 5
[OC] 6 5 5 5
[OC] 7 5 3 5
[OC] 8 5 5 5
[PCOCAciklama]