[GeriDon]

[DersOgretimPlani]

[DersinKodu] [DersinAdi] [DersinTuru] [Yil] [YariYil] [Ects]
LOJ24606 SİGORTA VE RİSK YÖNETİMİ Seçmeli Ders Grubu 3 6 6,00

[DersinSeviyesi]

[Lisans]

[DersDili]

Türkçe

[DersinAmaci]

Bu dersin temel amacı, öğrencilerin risk kavramını sistematik bir çerçevede ele almasını ve sigorta mekanizmalarını lojistik operasyonlar bağlamında bütünleşik biçimde değerlendirmesini sağlamaktır. Ders; riskin tanımlanması, analizi, değerlendirilmesi ve yönetilmesi süreçlerini kuramsal ve uygulamalı boyutlarıyla kapsamakta; öğrencileri lojistik sektörüne özgü sigorta türleri, hasar yönetimi, yasal düzenlemeler ve uluslararası uygulamalar konularında yetkinleştirmeyi hedeflemektedir.

[DersiVerenGorevli]

[OgrenmeCiktilari]

1 Risk ve sigorta kavramlarının temel ilke ve kuramlarını tanımlar ve açıklar. [Hatırlama / Anlama]
2 Sigorta sektörünün yasal altyapısını (SEDDK, Sigorta Kanunu, uluslararası düzenlemeler) betimler ve yorumlar. [Anlama]
3 Lojistik operasyonlarda karşılaşılan risk türlerini sınıflandırır ve bunlara uygun sigorta ürünlerini eşleştirir. [Anlama / Uygulama]
4 Prim hesaplama yöntemlerini gerçek veriler üzerinde uygular ve poliçe belgelerini yorumlar. [Uygulama]
5 Bir lojistik işletmesine ait riskleri sistematik yöntemlerle (risk matrisi, FMEA vb.) analiz eder ve önceliklendirir. [Analiz]
6 Hasar yönetimi ve tazminat süreçlerinde tarafların yükümlülüklerini örnek poliçeler üzerinden inceler. [Analiz]
7 Farklı risk transfer stratejilerini karşılaştırır ve belirli bir lojistik senaryosu için en uygun stratejiyi gerekçesiyle savunur. [Değerlendirme]
8 Kapsamlı ve uygulanabilir bir kurumsal risk yönetimi planı tasarlar. [Yaratma]

[OgrenimTuru]

Birinci Öğretim

[DersOnKosulu]

Yok

[OnerilenDigerHususlar]

Yok

[DersinIcerigi]

Ders kapsamında Risk Kavramına Giriş: Tanım, Tarihsel Gelişim ve Temel İlkeler; Risk Türleri ve Sınıflandırma Sistemleri; Sigorta Kuramı: Tarihsel Gelişim, Temel İlkeler ve Fonksiyonlar; Türkiye'de Sigorta Sektörü: Yasal Altyapı ve Kurumsal Yapı; Uluslararası Sigorta Düzenlemeleri ve Lojistik Hukuku; Lojistikte Sigorta Türleri I: Kara ve Hava Taşımacılığı; Lojistikte Sigorta Türleri II: Deniz, Depo ve Soğuk Zincir; Prim Hesaplama ve Aktüeryal Temel Kavramlar; Risk Yönetimi Süreci ve Metodolojileri; Risk Analizi Araçları: Risk Matrisi, FMEA ve Senaryo Analizi; Risk Transfer ve Finansman Stratejileri; Hasar Yönetimi ve Sigorta Tazminat Süreçleri ve Kurumsal Risk Yönetimi (ERM) ve Lojistikte Dijital Dönüşüm konuları ele alınır.

[HaftalikDersIcerigi]

[Hafta] [Teorik] [Uygulama] [Laboratuvar]
1 Ders tanıtımı, izlence ve değerlendirme ölçütlerinin açıklanması; Risk Kavramına Giriş: Tanım, Tarihsel Gelişim ve Temel İlkeler — Risk nedir; tehlike, tehdit ve risk ayrımı; riskin tarihsel evrimi; risk ile belirsizlik arasındaki fark (Knight, 1921); saf risk ve spekülatif risk. Oryantasyon; ders anlatımı; sınıf içi tartışma x
2 Risk Türleri ve Sınıflandırma Sistemleri — Operasyonel, finansal, stratejik, hukuki ve çevresel risk türleri; lojistik sektörüne özgü riskler; sistematik ve sistematik olmayan riskler; risk sınıflandırma matrisleri. Ders anlatımı; örnek olay incelemesi ve sınıf içi tartışma x
3 Sigorta Kuramı: Tarihsel Gelişim, Temel İlkeler ve Fonksiyonlar — Sigortanın tarihi ve gelişimi; sigorta sözleşmesinin unsurları; sigorta ilkeleri (sigortalanabilir menfaat, azami iyi niyet, tazminat, halefiyet, hasara iştirak); sigorta fonksiyonları. Ders anlatımı; örnek olay incelemesi ve sınıf içi tartışma x
4 Türkiye'de Sigorta Sektörü: Yasal Altyapı ve Kurumsal Yapı — 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu; SEDDK'nın yapısı ve işlevi; Türkiye Sigorta Birliği; zorunlu ve ihtiyari sigortalar; sektör istatistikleri. Ders anlatımı; mevzuat incelemesi ve sınıf içi tartışma x
5 Uluslararası Sigorta Düzenlemeleri ve Lojistik Hukuku — Incoterms 2020 ve sigorta yükümlülükleri; CMR, CIM ve Montreal Konvansiyonu; P&I kulüpleri; uluslararası yük sigortası esasları (Institute Cargo Clauses). Ders anlatımı; mevzuat incelemesi ve sınıf içi tartışma; ev ödevi x
6 Lojistikte Sigorta Türleri I: Kara ve Hava Taşımacılığı — Nakliye (taşımacılık) sigortası; kara taşıtı sigortası türleri; kargo sigortası; hava taşımacılığına özgü sigorta ürünleri; zorunlu mali sorumluluk sigortası. Ders anlatımı; örnek olay incelemesi ve sınıf içi tartışma x
7 Lojistikte Sigorta Türleri II: Deniz, Depo ve Soğuk Zincir — Deniz yük ve tekne sigortaları; depo ve antrepo sigortaları; soğuk zincir lojistiğine yönelik özel sigorta ürünleri; taşıma zincirine bütünleşik sigorta çözümleri. Ders anlatımı; örnek olay incelemesi ve sınıf içi tartışma x
8 x Ara sınav x
9 Prim Hesaplama ve Aktüeryal Temel Kavramlar — Prim bileşenleri (saf prim, brüt prim); hasar sıklığı ve şiddeti; zarar oranı hesaplama; risk primlendirme yöntemleri; temel istatistiksel kavramlar (beklenen değer, varyans, standart sapma). Ders anlatımı; çözümlü örnek ve sınıf içi alıştırma x
10 Risk Yönetimi Süreci ve Metodolojileri — Risk yönetimi döngüsü (tanımlama → analiz → değerlendirme → müdahale → izleme); ISO 31000:2018 standardı; COSO ERM çerçevesi; lojistik uygulamaları. Ders anlatımı; örnek olay incelemesi ve sınıf içi tartışma x
11 Risk Analizi Araçları: Risk Matrisi, FMEA ve Senaryo Analizi — Niteliksel ve niceliksel risk analizi; olasılık–etki matrisi; Hata Türleri ve Etkileri Analizi (FMEA); Monte Carlo simülasyonu (tanıtım düzeyi); HAZOP; duyarlılık analizi. Ders anlatımı; çözümlü örnek ve sınıf içi alıştırma x
12 Risk Transfer ve Finansman Stratejileri — Risk transfer yöntemleri (sigorta, reasürans, türev araçlar); öz sigorta ve captive yapılar; risk tutma stratejileri; risk finansmanı alternatifleri; ikame ve tamamlayıcılık ilişkileri. Ders anlatımı; örnek olay incelemesi ve sınıf içi tartışma; quiz x
13 Hasar Yönetimi ve Sigorta Tazminat Süreçleri — Hasar bildirimi ve belgelendirme süreci; eksper ve hasar gözetim mekanizmaları; subrogasyon uygulamaları; uyuşmazlık çözümü ve tahkim; lojistik hasarlarında sık karşılaşılan sorunlar. Ders anlatımı; örnek olay incelemesi ve sınıf içi tartışma x
14 Kurumsal Risk Yönetimi (ERM) ve Lojistikte Dijital Dönüşüm — Kurumsal Risk Yönetimi (Enterprise Risk Management) modelleri; tedarik zinciri dayanıklılığı (supply chain resilience); dijital riskler (siber saldırı, veri ihlali); insansız hava aracı (İHA) ve otonom araç sigortası; yapay zekâ ve insurtech uygulamaları. Ders anlatımı; örnek olay incelemesi ve sınıf içi tartışma x
15 x Final Sınavı x

[DersKitabi]

Harrington, S. E. ve Niehaus, G. R. (2003). Risk Management and Insurance (2. baskı). McGraw-Hill/Irwin. — Risk yönetimi ve sigortanın bütünleşik çerçevesi için temel başvuru eseri. Vaughan, E. J. ve Vaughan, T. M. (2013). Fundamentals of Risk and Insurance (11. baskı). John Wiley & Sons. — Sigorta ilkeleri ve ürünlerine ilişkin kapsamlı ve erişilebilir bir kaynak. Waters, D. (2011). Supply Chain Risk Management: Vulnerability and Resilience in Logistics. Kogan Page. — Lojistik zinciri risk yönetimine odaklanan özgün bir başvuru.

[PlanlananYontemler]

Anlatım; Soru-cevap; Örnek uygulama ve alıştırma; Vaka analizi; Grup tartışması; Rapor/proje hazırlama ve sunum; Akran değerlendirmesi.

[Degerlendirme]

Yarıyıl (Yıl) İçi Etkinlikleri [Adet] [Deger]
Ara Sınav 1 70
Derse Katılım 14 15
Ev Ödevi 1 15
[Toplam] 100
Yarıyıl (Yıl) Sonu Etkinlikleri [Adet] [Deger]
Final Sınavı 1 70
Quiz 1 30
[Toplam] 100
Yarıyıl (Yıl) İçi Etkinlikleri 40
Yarıyıl (Yıl) Sonu Etkinlikleri 60

[StajDurumu]

Yok

[IsYukuHesaplamasi]

[Etkinlikler] [Sayisi] [Suresi] [ToplamIsYuku]
Ara Sınav 1 1 1
Final Sınavı 1 1 1
Quiz 1 3 3
Derse Katılım 14 3 42
Ara Sınav İçin Bireysel Çalışma 6 10 60
Final Sınavı içiin Bireysel Çalışma 7 10 70
Ev Ödevi 1 3 3
[ToplamIsYuku] 180

[PCOCIliskisi]

[PC] 1 [PC] 2 [PC] 3 [PC] 4 [PC] 5 [PC] 6 [PC] 7 [PC] 8 [PC] 9 [PC] 10 [PC] 11
[OC] 1 3
[OC] 2 3
[OC] 3 3
[OC] 4 3 3
[OC] 5 5 3
[OC] 6 5 2
[OC] 7 5
[OC] 8 5
[PCOCAciklama]